Ergens midden jaren '90 kocht ik Mystic Quest voor de Game Boy. Pas in 2000, toen we thuis een internetverbinding kregen, heb ik het spel kunnen uitspelen. Ik heb jaren vastgezeten in de woestijn waarin je een geheime doorgang moet openen. Er is wel een hint: “Palm trees and 8.” Zoek een locatie met acht palmbomen? Sla acht keer met je zwaard tegen een palmboom? Niets van dat. De juiste oplossing was een achtje lopen om twee palmbomen vlak naast een verdachte rotswand. Je moet er maar opkomen... Ik was bijna level 50, 25 levels hoger dan normaal, toen ik eindelijk die grot binnenstapte.

Ik ben niet uniek.

Dit doet me denken aan een puzzel...
Dit soort dingen overkwamen me wel vaker in games. Vastzitten was eigenlijk voor iedereen doodnormaal. Elk redactielid heeft zo zijn of haar verhalen. Zelda is een populaire boosdoener. Guan mistte de hint dat hij het ocarina-geluid in Ocarina of Time's Lost Woods moest volgen, en kwam er daardoor pas jaren later achter hoe de rest van Hyrule eruitzag. Over hints gesproken, ik kwam als ukkepuk maar niet verder in de tweede kerker van Link's Awakening. Door mijn gebrekkige Engels begreep ik niet dat je drie vijanden in een bepaalde volgorde moest doden.

Games met veel puzzels waren sowieso makkelijk om in vast te geraken. Tenzij het spel Mystic Quest (of Shadowgate 64) heette, was er eigenlijk altijd wel een logische en voor de hand liggende oplossing. Maar hoe langer je een game speelt, hoe moeilijker het wordt om buiten de doos te denken. Als het echt niet lukte, gaf je het spel dus maar de schuld en begon je aan een nieuwe. Kleine Niels heeft zijn moeder zelfs wijsgemaakt dat hij niet verder kon in Donkey Kong (die voor de Game Boy), omdat er een bug zat in stage 3-1. In werkelijkheid had hij gewoon niet door dat hij op een vijand kon gaan staan.

Een hulplijn inzetten
Was er voor het internet een oplossing voor dit soort problemen? Jawel hoor, je kon bijvoorbeeld met Nintendo's hulplijn bellen. Een andere optie was een brief schrijven naar een gameblad en hopen dat je vraag behandeld werd in de brievenrubriek. Dat was een gok waar je veel geduld voor nodig had, maar een postzegel was wel aanzienlijk goedkoper dan een telefoontje naar de dure hulplijn. Als je echt geluk had, had je natuurlijk een vriend of familielid die toevallig dezelfde games speelde en er niet hopeloos slecht in was.

Wie na ongeveer 1995 is geboren, zal zich hier weinig bij voor kunnen stellen. Als je het echt niet meer weet, lees je in een walkthrough of vraag je advies op een forum. Op Youtube kun je bekijken hoe puzzels opgelost worden. Niet verder kunnen in een game hoeft niet meer, tenzij je trots je verbiedt hulp te accepteren. Dan kun je moedig doorzetten en uiteindelijk, heel wat frustrerende uren later, toch die windmolen neerhalen. Dat, of je geeft gewoon niet toe dat je er niets van bakt en legt de schuld bij de game. Misschien gelooft je moeder je.